Dagboekgedachten (14)

'Laat ze toch de kolere krijgen, die "priesters van de poëziereligie" met hun geborneerde recensies en hun tot kokhalzen nodende gemier met literaire prijzen', aldus Jeroen Brouwers.

Maandag (maagpijn)
Hoe verfrissend om victacausa.blogspot.com te bestuderen! In die miserabele taaldrab van vrijwel alle websites, in dat onafzienbare walmende moeras van stervende grammaticaresten... daar trekt de wonderlijke Marc Vanfraechem respondenten aan die zowaar Nederlands kennen! Kunnen , volgens onze nieuwe minister van onderwijs (soms vrees ik dat ik niet alleen liefheb).

Dinsdag (hoofdpijn)
Ik meende lange jaren dat de uitdrukking 'Wat Walsch is, valsch is' door Jacob van Maerlant was bedacht of tenminste vereeuwigd; voorts verkeerde ik in de veronderstelling dat de betekenis als volgt luidde: Franstaligen deugen niet. Maar door toeval ontdek ik nu dat ik me twee keer heb vergist - dubbele vreugde dan, want zoals de engelen in gejuich uitbarsten als een zondaar zich bekeert, zo troont er in mijn cerebrum een klein koor dat jubelt bij de voortschrijdende sublimatie van mijn onwetendheid. Weliswaar gebruikte Van Maerlant walsch en valsch sporadisch als rijmwoorden, maar daarmee - zo lees ik bij de taalkundige Arend Smilde - bedoelde hij niet dat het Diets van zijn tijd superieur was aan het Frans. Wel vond hij dat Franstalige teksten weinig wetenschappelijk waren, vals dus. Hij, de vader van ons verwerpelijke ras, de Dietse dichters, beriep zich liever op Latijnse bronnen. In het Frans tierelierden ze over aantrekkelijke jonkvrouwen; maar hij, Van Maerlant, schreef wetenschappelijk gefundeerde leerdichten, en ruim twee eeuwen voor de humanisten stiet hij al de nobele strijdkreet ad fontes ! uit. (Overigens gebruikt Gezelle dat 'Wat Walsch is, valsch is' in zijn apocriefe betekenis.)

Woensdag (keelpijn)
Jeroen Brouwers is geen minnaar van poëzie voor uitverkorenen, specialisten, kenners, fijnpoevers, oenologen, eunuchen. Dit schrijft hij in een brief aan mijn vader, de dichter Guillaume van der Graft: 'Mijn beduchtheid voor uw dichterschap bleek prematuur. Uw verzen verontrustten mij niet door hermetisch cryptogramgedaas, verkleuterden mij niet door lolletjes, rijmpjes, floddertjes, ideetjes van 1 cent, en joegen mij niet op de kast door dominante kanselpraat. Uw bevattelijke poëzie spreekt mij aan door haar openheid, waaruit behalve hoge ernst liefde blijkt, ik bedoel het soort liefde die betrokkenheid heet: toegewijde aandacht voor alles tussen dageraad en godenschemering, aarde en heelal, het leven en al het andere. (...) En ook: laat ze toch de kolere krijgen, die "priesters van de poëziereligie" met hun geborneerde recensies en hun tot kokhalzen nodende gemier met literaire prijzen. Het is niet waar dat u "niet bestaat voor de letterkundige incrowd", zoals u in uw dagboek meent. Ben ik soms niet incrowd? Ik ken u en weet van uw bestaan in alles wat u bent.'

Donderdag (koorts en ruggengraatjeuk)
Het gedicht 'Overzees' van Koenraad Goudeseune heeft een toon waar ik van houd, iets tussen Herman de Coninck en volslagen autisme in. Het bevat een levensregel voor de zwarte romanticus die stikt in zijn stropdas: 'Je hebt een asbak nodig waarin je deze provinciestad kan gooien.'

Vrijdag (syfilis?)
In The Guardian lees ik dat er een Engelstalige film over Mohammed zal worden gemaakt, waarin de profeet als held wordt opgevoerd. Ons verlangen naar universalisme en de gelijkheid van alle mensen heeft ook het tegenovergestelde gewekt, de begeerte op onze knieën te vallen voor een halfgod, een Mohammed, een Hitler, iemand die uitstijgt boven het democratische niveau, dat van ons verlangt iedereen als evenwaardig te beschouwen... Barrie Osborne, bekend van 'The Lord of the Rings', heeft een budget van honderd miljoen euro tot zijn beschikking gekregen van een prins die in Suske en Wiske Ali Ben-Zine zou heten. De hoofdrolspeler van de film zal niet te zien zijn: deze held mag namelijk niet worden afgebeeld, zoals te lezen staat in het Handboek voor Uitgedroogde Culturen. Osborne hoopt met zijn film 'de ware betekenis van de islam' te tonen. In een eerdere film is een oom van de boodschapper wel te zien - de bewuste acteur werd prompt vermoord. Ha, de ware betekenis van de islam!

Zaterdag (Belgische griep?)
Mijn vriend Martien heeft Theo van Gogh herdacht door op de plek waar de filmer stierf een grijze kiezelsteen neer te leggen, die hij ooit van zijn dochtertje als 'een bijzondere steen' had gekregen, met daarop in rode plakletters (nog eens extra afgedekt met transparant plakband): THEO. Er stonden een paar dranghekken in carré op de stoep, waarbinnen vooral bloementuilen lagen, maar de gebeurtenis viel niet te verbloemen. 'Ik heb een korte wijle daar... eh...verwijld,' schreef Martien me. 'Dan heb ik daar dus ook gestaan,' schreef ik hem terug, 'samen met jou, in de wetenschap wat het duurste artikel in de feestartikelenwinkel van de democratie is: moed.'

Zondag (Vlaamse griep?)
Ik weet niet of het kies is uit andermans Facebook te citeren, maar dat hele Facebook lijkt me een jeugdhonk voor dertienjarige zielen. Op de pagina van de AEL las ik dit over Theo van Gogh: 'Goed kan ik de aandacht voor zo'n stuk schorremorie nooit vinden.' Dat schorremorrie sloeg dus niet op Mohammed B. Overigens betekenen die ontelbare Mohammeds dat de Profeet zich als het ware gekloond heeft, op een manier die je in stripverhalen aantreft, met miljoenen robots die allemaal het uiterlijk van hun diabolische maker hebben en mechanisch 'Ja, meester' herhalen. Ha, de islam!

Benno Barnard