HOEZO B-H-V LIGT NIET IN ANTWERPEN? Bad van Marie op het scherp van de Belgische snee met 'AC Ransart' (****)
Op het Theaterfestival presenteert Thersites, de Vereniging van Vlaamse Podiumcritici, komende week de DVD 'Toneelstof II: Sympathy for the seventies?'. In dit tweede deel van een driejarig archiveringsproject aangaande het Vlaamse theater uit de jaren zestig, zeventig en tachtig wordt ditmaal gefocust op het geëngageerde politiek theater toen collectieven als Het Trojaanse Paard met hun stukken de rechtstreekse dialoog aangingen met het publiek. Niet toevallig was één van de grote voorbeelden voor Vlaanderen het Forumtheater van de Braziliaan Augusto Boal die binnen de werkelijkheid van een marktplein een situatie ensceneerde, bijvoorbeeld een discussie tussen een marktkramer en een koper over de voedselprijzen, om zo zijn 'publiek', de toevallige omstaander, mee in het gesprek te betrekken.
Dat die traditie verre van dood is, bewijst het Antwerpse 'theater'gezelschap Bad Van Marie nu al enkele jaren met brio. Theater tussen aanhalingstekens omdat Bad Van Marie, dat steevast op locatie speelt, er telkens weer in slaagt de grens tussen theater en werkelijkheid in extremis te vervagen. Of het nu gaat om een fictieve aandeelhoudersvergadering 'Vasio-levsky' of de zogezegde loterij 'www.win-een-auto.com' (dit jaar geselecteerd voor het Vlaamse en Nederlandse Theaterfestival), bij Bad van Marie ben je geen toeschouwer maar deel van een spel waarvan je nauwelijks kunt achterhalen wat nu gespeeld is of niet.
Buurtfeest loopt uit de hand
Ditmaal zijn we uitgenodigd voor een buurtfeest in Wilrijk georganiseerd door het plaatselijke buurtcomité Optima. Op het menu staan een barbecue, een feest in de tent ("Met dank aan Bad van Marie om het artistieke luik van ons feest op te luisteren" aldus de organisator) en ... een introductie tot kaatsbal. Kaatsbal of pelote is immers erg populair in Wallonië en dus komt de Waals topclub AC Ransart een demonstratie geven om in "deze tijden van wederzijds onbegrip de banden tussen Vlaanderen en Wallonië te versterken".
Tijdens het officiële gedeelte in de tent worden de nieuwe inwoners van Wilrijk, een moeder en haar zoon die uit Wallonië verhuisd zijn, welkom geheten en wordt de zoon met een truitjeswissel getransfereerd van AC Ransart naar de onervaren Wilrijkse kaatsballers. Wat een feest had moeten worden, eindigt echter algauw in mineur wanneer de spanningen tussen uitbundige Waalse pelotiers en stugge Vlamingen oplopen.
De bal terugkaatsen op Olympisch niveau
Met dit buurtfeest/theaterstuk 'AC Ransart' geeft Bad van Marie - of moeten we zeggen Au Bain Marie?- niet alleen op eigengereide wijze een draai aan het communautair gekissebis in ons land, maar laat ook zien hoe voornamelijk niet-professionele acteurs tot sterk acteerwerk komen binnen een uitgekiende dramaturgie die op Olympisch niveau balanceert tussen theatrale ingrepen en realiteit.
Minder dan in voorgaande producties word je ditmaal gestuurd om een moreel standpunt in te nemen, maar het slot is bijzonder krachtig: op een lichtkrant verschijnt cijfermateriaal over de verschillen tussen Vlamingen en Walen, buiten klinkt dreigend motorgebrom van de vertrekkende Walen, de bange Vlaming blijft geïsoleerd in zijn buurttentje achter.
Ontluisterend theater of ontluisterende realiteit?
Liv Laveyne
Tot 26 oktober nog te zien in Hoboken, Merksem, Deurne, Borgerhout en Leuven. www.badvanmarie.be