Rondom gruwel in een huis "ergens" in Brussel

Het kleine en fijne Brusselse kunstenaarsinitiatief "Etablissement d'en face" produceerde een werk van de Franse kunstenaar François Curlet (1967) die al geruime tijd in onze hoofdstad verblijft.
"Chanter l'Enfer" is een ferm tot de verbeelding sprekende concept dat teruggrijpt naar onuitgesproken familiale gruwel die Brussel en de rest van ons land jarenlang in de ban hield.
Een verlaten en helemaal door politiediensten doorzocht en gestript huis werd het uitgangspunt waarmee Curlet een poging tot reconstructie waagde van de indringende sfeer die er (nu) nog hing.

Een stukje ingelijst gordijn, een metalen kleerhangertje afgegoten van originele kleerhangers van het huis, een mee te nemen drukwerk met foto's van het interieur en zes sculpturen die het midden houden tussen postbussen en vogelkastjes - gemaakt met aldaar ter plekke gevonden hout - veroorzaken een indrukwekkende installatie.

Vragen over fictie, realiteit, macht, gruwel en dood gaan in dialoog met kunstwerken die op zichzelf staan en helemaal niet teren op de anekdotes van de gruwel. Dat is een straf verhaal maar leidt ook tot discussies over kantelmomenten waarin de anonieme sfeer van de tentoonstelling kan omslaan in één groot anekdotisch verhaal als wanneer de kunstenaar maar een glimp van zijn bronnen zou prijsgeven.

Van kunst waarin toedracht en verhaal volledig aan de openbaarheid wordt overgelaten wordt en blijft in vele gevallen niet veel meer over dan bevallige "plaatjeskunst".
Zelfs een babbelzieke en beroemde kunstenaar zoals Luc Tuymans versast de verhalen "achter" zijn schilderijen niet zelden en maar al te graag via spitant geformuleerde uitleg aan een breed publiek dat dit alles gretig consumeert als "de kunst zelve". Tijdens zijn recente expo in Wiels met de beeldvorming van het internet als thema wist Luc Tuymans bij alle werken een beschrijving te geven van de bronnen die aan de basis liggen van zijn werken. De verhouding tussen mediërende taal en autonoom beeld/kunstwerk is en blijft een problematische aangelegenheid, een zaak die andere belangrijke kunstenaars ontwijken in perspectief van het voordeel van de inhoudelijke twijfel.

Ook deze nieuwe installatie van François Curlet hangt in deze eerder geschetste logica aan een zijden draadje. Het is om die reden ontzettend intelligent dat de losse tekst gevoegd bij het mooie magazine fictief blijft maar tegelijk een algemene psychologische "problematiek" schetst van buurtbewoners die liever niet (meer) wensen te worden geconfronteerd met de gruweltoestanden die jarenlang gebeurden pal naast hun deur.
De straffe tekst op het losse witte blaadje is van de bekende kunstbemiddelaar Joel Benzakin die in Brussel nu actief is met de uitgave van edities en vele tentoonstellingen maakt in het Spaanse Castellon.

Het titelloze "magazine" met foto's van "het oord van verderf" is luxueus en glanzend uitgegeven en toont vooral in de middelste double-page een aangrijpend beeld. Een zolder is afgeboord met onderdelen van bedden. De ruimte gelijkt op een verlaten doksaal waarop een aantal duiven hebben "post" gevat. Het is meer dan een straf beeld - een haast surreëel tafereel of tenminste een beeld waarin op elk moment een suspense-moment zich voor de ogen van het publiek kan ontrollen zoals we die kennen van de cineast Alfred Hitchcock...

Het tekstloze magazine (mét losse fictie-tekst) hangt ook "uitgespreid" tegen een witte muur van de huiskamer-ruimte van Etablissement d'en Face waardoor deze publicatie tegelijkertijd een inherent onderdeel wordt van de expo die de bezoeker ook thuis kan reconstrueren...
Het opgevouwen magazine kijkt (letterlijk) uit over de zes houten sculpturen waarin de alerte bezoeker materiaal kan "lokaliseren" dat subtiel te zien is op de foto's... Op die manier wordt deze installatie interactief en blijft de ware toedracht van de feiten goed en wel geheim.

François Curlet slaagde erin om een collectief onaanvaardbaar feit van familiale gruwel in Brussel uit te drukken in een pakkend kunstwerk dat inhoudelijk blijft hangen in een exemplarische insinuatie !
Bij deze gelegenheid publiceerde "MOREpublishers" een prachtige print gebaseerd op een beeld dat deze tentoonstelling van François Curlet in de greep houdt...





"Chanter l' enfer" van François Curlet nog tot 6 maart
http://www.etablissementdenfaceprojects.com
http://www.morepublishers.com

Luk Lambrecht