Sinds de vervolging van de zigeuners in de 15de eeuw werd die groep in Europa verspreid en probeerden ze - half ondergedoken - te overleven door overal op de markten hun (dikwijls gestolen) waren te verkopen. Ze kregen daarbij gezelschap van groepjes joden. Er ontstond een 'sjachervolkje' dat een eigen taal ontwikkelde: het Bargoens. Een naam die wellicht ontstaan is uit het Bretonse bara gwin dat in het Frans tot baragouin (brabbeltaal) evolueerde.

In het Bargoens zijn dus Jiddische invloeden te vinden, maar ook Frans, Spaans en Engels lieten hun sporen na. Het Bargoens dat in Nederland en Vlaanderen gesproken werd, bevatte natuurlijk ook veel Nederlands klinkende woorden (de blikkerinne is de maan en den didderik de winter).

Het Bargoens bleef bijna overal een randverschijnsel, een taal die tussen 'pot en pint' gebruikt werd om iets af te spreken dat niet voor ieders oren bestemd was. Alleen in Zele ontwikkelde ze zich verder tot een algemeen gebruikte spreektaal (in twee wijken). Rond 1830 verstonden de meeste Zelenaars Bargoens en konden het ook spreken: Brieggade treuvelen .

Dode taal

Ook de academische wereld had belangstelling voor dit Zeels Bargoens. In 1842 publiceerde professor Jan Courtmans de (Zeels) Bargoense versie van 'de parabel van de verloren zoon' in het tijdschrift 'Belgisch Museum'. In 1841 werd het Gentse toneelstuk 'Jelle en Mietje' van Karel Broeckaert in het Bargoens vertaald ('Ne Knul en een Gieëze'). Omdat een toneelstuk dient om opgevoerd te worden, bewijst dit, dat er een publiek te vinden was om de voorstellingen in het Bargoens te volgen.

Bij feestelijkheden werd ook Bargoens gebruikt. Toen in 1872 Cesar Meeus als nieuwe burgemeester van Zele werd aangesteld, werd een groot jaardicht gemaakt:

( Kijk mensen, welk geluk, Cesar is burgemeester !)

SCHOFT OU KNULLEN,

'T KUGT KIEVEG, CESAR MOIST GRANDEGEN BOL

Na de eeuwwisseling verloor de taal zijn aanhang en werd ze nog slechts door een hele kleine groep gesproken. Vooral de verhalen over de vroegere rovershoofdman Jan Praet en zijn bende werden in het Bargoens doorgegeven. In 1883 publiceerde Honoré Staes die verhalen in zijn 'Schets ener geschiedenis van de gemeente Zele'.

Bargoens is momenteel een volledig dode taal, maar ze wordt nog op verschillende plaatsen bestudeerd.